Skoro dobre zdrowie zaczyna się od dobrego trawienia, pierwszym krokiem w trosce o zdrowie, powinno być zadbanie o swój ogień trawienny*. W artykule znajdziesz wskazówki, jak to zrobić.
*W poprzednim artykule tłumaczyłam, co to ogień trawienny i jaki wpływ na nasze zdrowie ma trawienie -zajrzyj tutaj
Jedz zgodnie ze swoją konstytucją
Dieta to jeden z głównych czynników, który reguluje nasze samopoczucie. Dlatego tak ważne i pomocne jest znać swoją naturę (konstytucję), związane z nią przywileje i wyzwania. Bo w Ajurwedzie nie ma uniwersalnych zasad dietetycznych.
Najprostszy przykład to sałatki. Wydawać by się mogło, że nie ma nic zdrowszego. Okazuje się, że zależy dla kogo. Sałatki zawierają zimne i surowe składniki, które organizm musi najpierw podgrzać, by zacząć trawić. Dla osoby z nierównowagą Vata, u której Agni jest osłabione, to będzie trudne. Co więcej wychładzająca natura oraz przewaga cierpkiego i gorzkiego smaku w warzywach liściastych dodatkowo podniosą poziom Vata. Częste jedzenie sałatek i produktów surowych dla osoby typu Vata będzie szkodliwe.
Poniżej znajdziesz ogólne wskazówki żywieniowe dla każdego ajurwedyjskiego typu. Są one częścią raportu, który otrzymasz po wykonaniu testu Ajurwedy
Dieta dla vata
Stosuj, jeśli w twojej konstytucji dominuje vata lub masz aktualnie nierównowagę tej doszy
Dieta dla kapha
Stosuj, jeśli w twojej konstytucji dominuje kapha lub masz aktualnie nierównowagę tej doszy
Dieta dla pitta
Stosuj, jeśli w twojej konstytucji dominuje pitta lub masz aktualnie nierównowagę tej doszy
Używaj przypraw
Mają one znacznie więcej funkcji niż tylko poprawa smaku. Wiążą się z konkretnymi leczniczymi właściwościami. Jeśli chcesz stymulować swój ogień trawienny, szukaj przypraw rozgrzewających i osuszających, na przykład:
Imbir
Przy regularnym spożywaniu eliminuje Ama (toksyny). Możesz spożywać w każdej postaci, ale przy dolegliwościach trawiennych najlepszy jest suszony. Dodatkowo po obfitym posiłku Karolina i Maciej Szaciłło w książce „Przyprawy, które leczą” polecają domowy tonik imbirowy:
Imbir zetrzeć na tarce i wycisnąć przez gazę (ok. 50 ml soku), zmieszać z 1-2 łyżeczkami soku z cytryny i miodem do smaku. Wypijać po obfitym posiłku.
Kmin rzymski
Wzmacnia ogień trawienny i uwydatnia smak potraw. Równoważy wszystkie trzy Dosze. Dodawaj do postaw typu curry, gulasze itp. W przypadku gazów i wzdęć przygotuj napar z rozgniecionych ziaren kminu, czarnego pieprzu i mielonego imbiru („Przyprawy, które leczą”, K. i M. Szaciłło).
Koper włoski
Niezawodny w przypadku różnych zaburzeń trawiennych. Możesz dodawać do potraw lub zaparzać jako herbatę. Ma specyficzny, lekko słodki smak.
Kolendra
Można ją stosować w formie nasion, zmielonej oraz natkę kolendry. Między innymi wzmaga apetyt i wzmacnia ogień trawienny, równoważy wszystkie Dosze. Nasiona najlepiej mielić tuż przed użyciem, bo szybko tracą aromat i właściwości. Natkę dodawaj na samym końcu, nie gotuj, by nie traciła cennych składników odżywczych.
Inne
Inne przyprawy, które wzmocnią twoje trawienie to na przykład chilli (w umiarkowanych ilościach, szczególnie dla pitta), pieprz, czarna gorczyca, cynamon, gałka muszkatołowa.
Aby wydobyć smak i właściwości przypraw trzeba je uprażyć. To wydobywa ich smak i aromat. Sprawia też, że stają się łatwiej strawne. Możesz prażyć na sucho lub na tłuszczu. Do smażenia najlepsze jest ghee (masło klarowane) lub oliwa. Na samym początku prażymy nasiona (kmin, gorczyca, czarnuszka itp.), potem dodajemy przyprawy świeże (czosnek, imbir, cebula, chilli), a na końcu przyprawy sypkie takie jak kurkuma, cynamon, mielona kolendra i inne. Dopiero do tego dodajemy warzywa, owoce czy inne składniki.
Różnica w smaku (w porównaniu gdybyśmy dodali je po prostu do gotowania) jest kolosalna.
Pij odpowiednią ilość wody
W jelicie grubym następuje stopniowe formowanie kału i zawracanie wody z powrotem do systemu, gdzie jest wykorzystywana do kluczowych procesów życiowych. Odpowiednia ilość wody, po prostu musi być zawrócona. Jeśli więc nie wypijemy jej wystarczająco dużo, mniej zostanie w jelitach – a tym samym nasz stolec będzie mniej nawilżony. A to prosty przepis na zatwardzenie.
Aby nie gasić ognia trawiennego, wody nie powinniśmy jednak pić 30 minut przed i co najmniej 30 minut po posiłku. Do tego najlepiej pić małymi łykami wodę ciepłą.
Zwracaj uwagę kiedy i jak jesz
Wielu ludzi je pod wpływem emocji lub stresu. To dlatego, że jedzenie kojarzy nam się z czymś przyjemnym, przynosi chwilowe ukojenie i rozładowuje napięcie. To jednak źle wpływa na ogień trawienny i długoterminowo może prowadzić do zaburzeń wagi czy odżywiania. Dlatego bądź uważną obserwatorką. Zwracaj uwagę, w jakich okolicznościach sięgasz po jedzenie. Zauważaj, czy w danym momencie zaspokajasz swoją potrzebę fizyczną czy emocjonalną. Staraj się jeść tylko wtedy, gdy jesteś godna. Jednocześnie nie biczuj się, jeśli już zjadłaś to ciastko.
Nie przejadaj się i nie bój się ominąć posiłku, jeśli czujesz, że poprzedni jeszcze zalega na żołądku.
